İstanbul’da son dönemde artan bina çökmeleri ve balkon kopmaları, gözleri bir kez daha kentsel dönüşümün aciliyetine çevirdi. Ancak uzmanlar, dönüşümün önündeki en büyük engelin ne bürokrasi ne de maliyet olduğunu belirtiyor: “Metrekare Kavgası!” Birçok hak sahibi, riskli binada yaşamayı göze alarak evinin küçülmemesi için süreci kilitliyor.
“Bina Bir Anda Çökmez, Sinyal Verir”
Kat Mülkiyeti Hukuku Bilirkişisi Murat Erdoğan’ın görüşlerine dayanan bilgilere göre, bir binanın riskli olduğunu anlamak için depremi beklemeye gerek yok. Kolon ve kirişlerdeki çatlaklar, balkon altlarındaki dökülmeler, demirlerdeki pas izleri ve yoğun rutubet binanın “yorulduğunun” en net kanıtları. Uzmanlar uyarıyor: “Yeni bina her zaman güvenli bina demek değildir; binanın nasıl yapıldığı ve betonun doğru sulanıp sulanmadığı asıl belirleyici faktördür.”
Dönüşümün Önündeki “Metrekare” Engeli
Kentsel dönüşüm masalarında en çok duyulan cümle: “Benim dairem niye küçülüyor?” Oysa yeni yönetmelikler; sığınak, asansör, yangın merdiveni ve otopark gibi ortak alan zorunlulukları getirdiği için eski daire boyutlarını korumak teknik olarak her zaman mümkün olmuyor. Uzmanlar, “Deprem yıkarken dairenin metrekaresine bakmıyor” diyerek, mülk sahiplerini birkaç metrekare için hayatlarını riske atmamaya çağırıyor.
Artık %50+1 Yeterli!
Eskiden bir kişinin bile itirazı süreci durdurabiliyordu. Ancak yeni düzenlemelerle birlikte, arsa payı çoğunluğunun salt çoğunluğu yani %50+1 ile dönüşüm kararı alınabiliyor. Bu da “bir komşu istemiyor diye tüm binanın beklemesi” dönemini büyük ölçüde sona erdirdi.
Güvenli Bir Dönüşüm İçin 5 Altın Kural
Evinizi kentsel dönüşüme sokmayı düşünüyorsanız bu adımları mutlaka izleyin:
- Resmi Tespit: İlk iş olarak yetkili kurumlara “Riskli Yapı Tespiti” yaptırın.
- Şeffaflık: Komşular arasında güveni sağlamak için süreci şeffaf yönetin ve tüm kararları yazılı tutanaklara dökün.
- Birden Fazla Teklif: Sadece tek bir müteahhitle yetinmeyin, farklı firmalardan teklif alın.
- Uzman Desteği: Sözleşmeleri mutlaka bir gayrimenkul hukukçusuna veya uzmanına inceletin.
- Öncelik Güvenlik: Odak noktanızı mutfak dolabı veya parke markasından ziyade, binanın taşıyıcı sistemi ve işçilik kalitesine çevirin.
Kentsel dönüşüm bir gayrimenkul ticareti değil, bir can güvenliği projesidir. Eviniz belki 10 metrekare küçülebilir ancak sevdiklerinizin hayatı her şeyden değerlidir.
